[calm] Điểm đáng nghe nhất sáng 24/08 là thị trường chưa phản ứng như một cú sốc thương mại toàn diện. Một bản cập nhật thị trường cho biết Mỹ áp thuế 50% lên khoảng 20 tỷ USD hàng hóa Canada sau khi đàm phán đổ vỡ, có hiệu lực từ thứ Bảy. Thế nhưng, phiên tiền mặt gần nhất của Mỹ là ngày 21/08, S&P 500 vẫn tăng 0,43%, Dow Jones tăng 0,98%, còn futures S&P 500 gần như đi ngang, tăng 0,01%. Global Macro của Wealth Up hôm nay bắt đầu từ chính độ lệch này.

[analytical] Độ lệch đó không có nghĩa thị trường xem nhẹ thuế quan. Nó cho thấy nhà đầu tư đang tách 2 câu hỏi: chính sách có làm đứt gãy chuỗi cung ứng ngay không, và liệu cú đánh có lan thành suy giảm nhu cầu toàn cầu không. Thuế 50% lên hàng Canada đe dọa thương mại Bắc Mỹ, có thể làm chi phí đầu vào và giá hàng hóa tăng. Nhưng hiện tại, giá tài sản chỉ mới phản ánh rủi ro chính sách ở mức giới hạn, chưa xác nhận một cú giảm tốc mạnh. Đây là suy luận từ phản ứng giá, không phải kết luận chắc chắn về tác động kinh tế.

[serious] Điều đáng chú ý là câu chuyện thương mại đang gặp một lớp rủi ro khác: năng lượng. Một phân tích thị trường về diễn biến quanh Iran cho rằng dầu không chỉ tác động đến cổ phiếu dầu, mà còn lan vào nhựa, sơn, phân bón và nhiều nguyên liệu công nghiệp. Ghi chú được trích dẫn cho thấy giá dầu giải thích khoảng 35% biến động giá hằng ngày của một số cổ phiếu hóa chất kể từ khi rủi ro vận tải qua Hormuz gia tăng. Nếu thông tin này tiếp tục được xác nhận, kênh truyền dẫn sẽ đi từ dầu sang biên lợi nhuận và lạm phát.

[thoughtful] Tuy nhiên, giá hiện tại vẫn cho thấy thị trường chưa xác nhận một cú sốc cung ứng mới. Brent đang ở 93,44 USD, giảm 1,01%, còn WTI ở 86,12 USD, giảm 1,08%. Đồng cũng chỉ giảm 0,13% xuống 6,57, thay vì phát tín hiệu suy yếu công nghiệp rõ rệt. VIX ở 15,13, giảm 5,50% theo dữ liệu phiên gần nhất có ngày 21/08, nhưng đây không phải chỉ báo mới trong sáng 24/08. Vì vậy, điều có thể nói là premium rủi ro năng lượng còn cao, nhưng mức độ lan rộng sang risk-off vẫn chưa được giá xác nhận.

[speaking with emphasis] Lớp thứ 3 nằm ở tài khóa Mỹ. Nợ công đã vượt 40 nghìn tỷ USD, trong khi Bộ Tài chính Mỹ được đưa tin sẽ nâng quy mô mua lại trái phiếu dài hạn lên ít nhất 4 tỷ USD mỗi đợt, từ 2 tỷ USD. Kết quả là vàng đang ở 4.665 USD, tăng 0,88%, còn Bitcoin ở 77.703,58 USD, tăng 0,80%. Đồng USD không suy yếu mạnh: DXY ở 98,87, tăng 0,07%. Giá đang nói rằng thanh khoản được hỗ trợ, nhưng niềm tin vào tài sản tiền tệ dài hạn vẫn bị đặt câu hỏi.

[analytical] Đây là lý do vàng và Bitcoin không nên được đọc như cùng một loại tài sản trú ẩn. Vàng phản ánh nhu cầu phòng vệ trước rủi ro tiền tệ, nợ công và bất ổn địa chính trị. Bitcoin phản ánh thêm thanh khoản 24/7 và dòng tiền đầu cơ, nên mức tăng hiện tại có thể nhạy với vị thế thị trường hơn là một thay đổi bền vững trong nền kinh tế. Trong khi đó, lợi suất US 10Y ở 4,74%, tăng 0,89% theo dữ liệu ngày 21/08. Nghĩa là hỗ trợ thanh khoản chưa xóa được phần bù rủi ro dài hạn.

[reflective] Ghép 3 mảnh này lại, bức tranh không phải là risk-on hay risk-off thuần túy. Thuế quan làm tăng rủi ro tăng trưởng và chi phí thương mại; dầu giữ nguy cơ lạm phát chi phí; còn vàng và Bitcoin hưởng lợi từ nghi ngờ về tài khóa và thanh khoản. Nhưng futures Mỹ gần như đứng yên, dầu giảm và DXY ổn định cho thấy thị trường vẫn đang chờ thêm bằng chứng. Câu hỏi lớn không phải tài sản nào tăng mạnh nhất, mà là rủi ro thương mại có chuyển thành lạm phát dai dẳng và lợi suất dài hạn cao hơn hay không.

[calm] Với Việt Nam, kênh truyền dẫn đầu tiên là thương mại. Nửa đầu tháng 8, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 52,33 tỷ USD, nhập siêu khoảng 1,5 tỷ USD. Tính đến ngày 15/08, quy mô thương mại lũy kế đạt 712,72 tỷ USD; khu vực FDI xuất siêu hơn 7 tỷ USD, trong khi khu vực trong nước nhập siêu 28,88 tỷ USD. Các con số này cho thấy hoạt động đối ngoại vẫn lớn, nhưng cấu trúc phụ thuộc mạnh vào khu vực FDI. Khi bảo hộ tăng, đơn hàng và chi phí đầu vào có thể truyền dẫn không đều.

[analytical] Kênh thứ 2 là tâm lý và định giá trong nước. Tin tức hiện tại cho biết phiên cuối tuần của chứng khoán Việt Nam tăng mạnh nhờ kỳ vọng nâng hạng FTSE Russell và các cải cách cơ cấu. Đó là lực đỡ riêng, nhưng không tách khỏi lợi suất Mỹ và giá dầu. Dầu quanh 93 USD vẫn có thể gây sức ép lên vận tải, sản xuất và logistics; còn thuế quan mới làm môi trường xuất khẩu khó dự đoán hơn. Vì vậy, dữ liệu thương mại tích cực không đồng nghĩa rủi ro bên ngoài đã biến mất.

[with gravitas] Bức tranh đọng lại sáng 24/08 là thế giới đang bước vào trạng thái phân mảnh hơn: thương mại bị thử thách, dầu liên kết trực tiếp với chi phí sản xuất, còn tài khóa Mỹ thúc đẩy nhu cầu tìm tài sản khan hiếm. Giá cổ phiếu chưa xác nhận suy giảm rộng, nhưng vàng, lợi suất và hàng hóa cho thấy sự bất định vẫn được định giá ở nhiều lớp. Với Việt Nam, sức bật thương mại và cải cách là điểm tựa; chi phí năng lượng, dòng vốn và cấu trúc xuất khẩu mới quyết định mức độ truyền dẫn. Global Macro của Wealth Up, phân tích chuyên sâu tại wealthup.io.