[calm] Hôm qua, Chủ tịch Ngân hàng Dự trữ Liên bang Dallas Lorie Logan nói Fed cần tăng lãi suất thêm ít nhất 0,5 điểm phần trăm để đưa chính sách vào vùng hạn chế và kéo lạm phát về mục tiêu. Nhưng cùng ngày, Phó Chủ tịch Fed Philip Jefferson nhấn mạnh cần cân nhắc thêm dữ liệu trước quyết định tiếp theo. Câu hỏi về sức ép chi phí vốn vì thế vẫn mở, chứ chưa được giải đáp bằng một tiếng nói thống nhất.

[analytical] Hai thông điệp trái chiều xuất hiện khi giá năng lượng lại trở thành rủi ro lạm phát, còn lợi suất dài hạn Mỹ đã lên mức cao nhất trong 24 năm trước khi lùi về quanh 5,2%. Logan lưu ý lợi suất cao có thể tự siết điều kiện tài chính, qua đó giảm số lần Fed cần tăng. Jefferson thì muốn quyết định dựa trên dữ liệu. Báo cáo việc làm tháng 9, công bố hôm nay, sẽ là phép thử đáng chú ý.

[serious] Cùng lúc, chính quyền Tổng thống Donald Trump gây sức ép buộc châu Âu đưa diesel từ kho dự trữ ra thị trường: Mỹ đề nghị Liên minh châu Âu giải phóng khoảng 120 triệu thùng trong sáu tháng, và cảnh báo Đức, Pháp có thể đối mặt lệnh cấm xuất khẩu diesel của Mỹ. Đây mới là lời đe dọa, chưa phải quyết định. Nhưng nó cho thấy Washington đang xử lý một điểm nghẽn nhiên liệu cụ thể, không chỉ giá dầu thô.

[analytical] Nguồn cung diesel đã bị siết bởi Nga kéo dài hạn chế xuất khẩu đến hết tháng 10, Trung Quốc dừng xuất khẩu nhiên liệu tháng này, còn chiến sự Iran gây gián đoạn ở Trung Đông. Nếu châu Âu xả kho, giá nhiên liệu có thể dịu trước mùa đông nhưng bộ đệm dự trữ cũng mỏng đi. Rủi ro càng hiện rõ sau khi UKMTO ghi nhận một tàu chở dầu bị vật thể chưa xác định đánh trúng tại eo biển Hormuz hôm thứ Năm; thủy thủ đoàn được báo cáo an toàn.

[calm] Ở Nhật Bản, các ý kiến sau cuộc họp BOJ tháng 9 và khảo sát Tankan đều củng cố khả năng lãi suất còn tăng sau đợt nâng lên 1,3%. Chỉ số nhà sản xuất lớn lên +24, cao nhất từ tháng 3/2018, trong khi doanh nghiệp lớn dự kiến tăng đầu tư vốn 11,3% trong năm tài khóa này. Tuy vậy, đại diện Văn phòng Nội các Minoru Kiuchi kêu gọi cân nhắc tác động tích lũy của các đợt tăng trước.

[thoughtful] Vì vậy, tín hiệu từ Nhật Bản là về hướng đi nhiều hơn là thời điểm: một số nhà hoạch định muốn tăng nhanh hơn, nhưng tiêu dùng yếu và suy giảm ở chỉ số doanh nghiệp dịch vụ khiến việc tăng ngay chưa chắc chắn. Đồng yen quanh 157,9 mỗi đô la sau công bố cho thấy thị trường giảm cược vào một đợt tăng liên tiếp trong tháng 10. Dự báo tăng trưởng và lạm phát hàng quý của BOJ trong tháng này sẽ giúp phân định cuộc tranh luận.

[serious] Tại Việt Nam, tin công bố sáng nay cho thấy lãi suất liên ngân hàng VND qua đêm trong phiên 30/9 vọt lên 7% một năm, từ 0,2% ở phiên trước đó. Đây là diễn biến thanh khoản ngắn hạn cuối tháng, không nên tự động xem là mặt bằng lãi suất mới. Trong khi đó, PMI sản xuất tháng 9, công bố ngày 1/10, giảm từ 53,3 xuống 51,9 điểm; đơn hàng xuất khẩu mới và việc làm cùng giảm tháng thứ hai liên tiếp.

[analytical] Hai tín hiệu nội địa cùng lúc nhắc nhà đầu tư phân biệt khả năng cho vay với chi phí vốn thực tế. Ngày 30/9, Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 50, nâng trần tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi lên 95%, có hiệu lực từ 1/12; đây là thay đổi về giới hạn hoạt động, không phải nguồn vốn tức thời cho cú căng cuối tháng. Ở chiều tăng trưởng, GRDP Hà Nội quý III tăng 10%, cho thấy bức tranh trong nước không đồng đều.

[reflective] Australia cũng đưa ra một góc nhìn khác về rủi ro: sau khi nâng lãi suất lên 4,6%, RBA cho rằng phần lớn người vay mua nhà vẫn có vùng đệm ngay cả trong kịch bản giá nhà giảm thêm 20%. Báo cáo ổn định tài chính chuyển trọng tâm sang biến động ở thị trường trái phiếu và cổ phiếu AI có đòn bẩy, cùng rủi ro an ninh mạng. Điều đó nối câu chuyện lãi suất với một câu hỏi rộng hơn: liệu cú sốc có lan từ tài sản sang tín dụng và chi phí doanh nghiệp?

[thoughtful] Với danh mục của quý vị, biến số nào cần được rà soát trước: chi phí vốn nếu Fed tiếp tục siết, hay chi phí năng lượng nếu nguồn cung diesel và vận tải bị gián đoạn? Quý vị có thể dùng Trợ lý Vega trên ứng dụng Wealth Up để tự rà soát mức độ nhạy cảm của danh mục trước những biến động đó.