[calm] Kính chào quý nhà đầu tư. Nối tiếp câu hỏi ở bản tin hôm qua về độ bền của chi phí vốn, bức tranh vĩ mô sáng nay ghi nhận thêm những bước chuyển lớn từ các trung tâm tiền tệ. [speaking with emphasis] Tại Nhật Bản, chỉ số giá tiêu dùng lõi loại trừ thực phẩm tươi và năng lượng tháng 9 vừa được công bố đã tăng tốc lên mức 2,4%, đánh dấu mức cao nhất trong 9 tháng và vượt mục tiêu của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản. Dù Thống đốc Kazuo Ueda dự kiến giữ nguyên lãi suất điều hành ở mức 1,3% vào tuần tới, thị trường đã bắt đầu định giá mức lãi suất đỉnh của chu kỳ này tiến sát, thậm chí vượt ngưỡng 2%.

[analytical] Điểm cốt lõi không còn là thời điểm nâng lãi suất kế tiếp, mà là trần lãi suất cuối cùng đang bị đẩy lên. Khi lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn hai năm và năm năm tăng theo kỳ vọng này, dòng vốn rẻ khổng lồ từ Nhật Bản sẽ có xu hướng hồi hương mạnh mẽ hơn, gia tăng áp lực thắt chặt lên chi phí vốn toàn cầu. [serious] Đáng chú ý, diễn biến này xuất hiện đúng lúc khảo sát sơ bộ cho thấy thị trường việc làm tại Nhật Bản đang tăng chậm nhất trong 14 tháng và Bộ trưởng Kinh tế Minoru Kiuchi vẫn thận trọng tuyên bố chưa đủ điều kiện công bố chấm dứt giảm phát.

[serious] Trong khi đó, tại châu Âu, căng thẳng tài khóa đang biến nước Pháp thành tâm điểm áp lực. Lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp kỳ hạn 10 năm hôm qua đã chốt tuần ở mức 5%, mức cao nhất kể từ năm 2002. Chênh lệch lợi suất giữa Pháp và Đức nới rộng thêm hơn 24 điểm cơ bản trong tuần qua lên gần 170 điểm cơ bản. Với thâm hụt ngân sách sát ngưỡng 6% tổng sản phẩm quốc nội và rủi ro Moody's hạ bậc tín nhiệm, chi phí đi vay của Pháp hiện đã vượt qua cả Ý, làm phức tạp đáng kể lộ trình chính sách của Ngân hàng Trung ương Châu Âu.

[analytical] Thị trường châu Âu đang định giá rủi ro tài khóa của Pháp tương tự các nền kinh tế ngoại vi thời kỳ khủng hoảng nợ công. Tại Mỹ, đường cong lợi suất cũng chịu áp lực khi chỉ số PMI dịch vụ sơ bộ tháng 10 đạt 57,9 điểm, đi kèm áp lực chi phí đầu vào tăng mạnh. [thoughtful] Dù việc cổ phiếu công nghệ điều chỉnh khiến thị trường nâng xác suất Fed dừng tăng lãi suất trong năm nay lên 22%, nhưng với việc giá dầu Brent vẫn neo cao trên vùng 111 đô la một thùng do căng thẳng leo thang quanh Iran, áp lực lạm phát chi phí đẩy sẽ khiến các nhà hoạch định chính sách khó có thể nới lỏng bàn tay.

[calm] Một diễn biến thương mại đáng lưu ý khác đến từ Washington: chính quyền Mỹ chuẩn bị dỡ bỏ mức thuế 50% áp dụng gần đây đối với một số nông sản và lâm sản của Canada. Tuy nhiên, quy mô gói hàng hóa chịu thuế thực tế vẫn duy trì quanh mức 20 tỷ USD. Đây chủ yếu là động thái điều chỉnh danh mục mang tính kỹ thuật nhằm giải tỏa áp lực chính trị tại các bang chiến trường trước kỳ bầu cử, hơn là một tín hiệu hạ nhiệt thương mại thực chất.

[analytical] Việc viện dẫn các điều khoản luật thương mại lịch sử để áp thuế rồi đảo chiều linh hoạt theo lịch bầu cử cho thấy các rào cản thuế quan hiện nay là biến số chính trị ngắn hạn khó đoán định. Đối với các chuỗi cung ứng xuất khẩu, bao gồm cả khu vực Đông Nam Á, chi phí phòng hộ rủi ro chính sách thương mại sẽ tiếp tục là một khoản chi phí cố định phải tính vào bài toán kinh doanh.

[calm] Quay trở lại bức tranh trong nước, câu hỏi về giới hạn nén lãi suất huy động mà chúng ta thảo luận hôm qua đã có thêm dữ liệu thực tế. [speaking with emphasis] Theo số liệu vừa cập nhật, lãi suất cho vay bình quân đối với các khoản vay mới và cũ còn dư nợ trong tháng 9 đã tăng lên mức 8,4 đến 10,9%/năm. Lãi suất huy động bình quân kỳ hạn 12 tháng của hệ thống ngân hàng thương mại hiện neo ở mức 8,5%/năm, với một số ngân hàng niêm yết mức cao nhất lên tới 9,3%/năm.

[analytical] Khi mặt bằng lãi suất cho vay tiến sát ngưỡng 11%/năm và biên lãi ròng của các ngân hàng bị thu hẹp, chi phí vốn thực tế của doanh nghiệp đang bước vào nhịp điều chỉnh rõ nét. Để đối ứng, trọng tâm hỗ trợ tăng trưởng đang chuyển dịch dứt khoát sang khu vực tài khóa và hạ tầng. Điển hình là việc Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi Luật Đầu tư, cho phép kéo dài thời gian hoạt động của các dự án hạ tầng lên 70 năm và tăng tốc khấu hao cho khu công nghiệp sinh thái, song song với công văn chỉ đạo cấp bách tiết kiệm và đảm bảo cung ứng điện đến năm 2030.

[thoughtful] Sự phối hợp này cho thấy áp lực tiền tệ buộc chính sách phải tìm không gian tăng trưởng từ các cải cách cơ cấu dài hạn hơn.

[thoughtful] Đứng trước môi trường chi phí vốn tăng cả trong và ngoài nước, nhà đầu tư nên tự đặt câu hỏi: các doanh nghiệp trong danh mục của mình có cấu trúc nợ vay ra sao và biên lợi nhuận có đủ sức chống chịu nếu mặt bằng lãi suất vay duy trì quanh 11%? Quý vị có thể sử dụng Trợ lý Vega trên ứng dụng Wealth Up để rà soát tỷ lệ đòn bẩy và độ nhạy lãi suất của danh mục trước tuần giao dịch mới.