[calm] Bức tranh vĩ mô thế giới hôm qua ghi nhận tín hiệu trái chiều từ nước Mỹ. Báo cáo việc làm phi nông nghiệp tháng 10 tăng vọt 165.000 việc làm, vượt xa dự báo 65.000, đẩy lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ 2 năm lên 4,52%. Tuy nhiên, Chủ tịch Fed chi nhánh New York John Williams lại khẳng định nền kinh tế Mỹ vẫn kiên cường và Ngân hàng Dự trữ Liên bang có đủ thời gian đánh giá dữ liệu chứ không cần vội vàng thay đổi lãi suất.

[analytical] Điểm đáng chú ý nằm ở chiều sâu của dữ liệu việc làm. Số lao động phải làm bán thời gian vì lý do kinh tế tăng tới 339.000 người, chủ yếu do các doanh nghiệp cắt giảm giờ làm chứ chưa sa thải hàng loạt. Điều này cho thấy chi phí lao động đơn vị vẫn căng thẳng. Khi lợi suất thực 10 năm của Mỹ neo ở mức 2,63%, thị trường đang định giá điều kiện tiền tệ thắt chặt hơn thông qua kênh giá vốn thực tế thay vì kỳ vọng lạm phát.

[serious] Không chỉ tại Mỹ, làn sóng thắt chặt tiền tệ đang lan rộng ở châu Âu. Ngân hàng Trung ương Anh vừa chính thức nâng lãi suất điều hành thêm 25 điểm cơ bản lên 4,00% với tỷ lệ đồng thuận 8-1, đồng thời cảnh báo lạm phát tại Anh có thể tiến gần mốc 5% vào giữa năm 2027 do xung đột Trung Đông đẩy giá năng lượng. Cùng lúc đó, làn sóng tái định giá chi tiêu công nghệ tiếp tục dâng cao khi Microsoft có động thái thu hẹp hợp đồng hạ tầng đám mây AI với Oracle.

[thoughtful] Tin đồn về Microsoft khiến cổ phiếu Oracle sụt gần 7% trong phiên, nối tiếp đà bán tháo làm chỉ số Nasdaq 100 giảm 6,36% trước đó. Diễn biến này phản ánh sự dịch chuyển từ giai đoạn ồ ạt đầu tư sang tối ưu hóa hiệu quả chi tiêu vốn trung tâm dữ liệu. Bên cạnh đó, căng thẳng thương mại Mỹ và Trung Quốc lại chớm tăng khi Washington ép Bắc Kinh thực thi cam kết cung ứng đất hiếm theo thỏa thuận Busan, đặc biệt là nguồn cung yttrium cho ngành hàng không và quốc phòng.

[reflective] Ở chiều ngược lại, thị trường hàng hóa hạ nhiệt nhẹ khi Iran phản hồi tích cực với đề xuất trung gian, kéo giá dầu Brent về quanh 98 đô la một thùng. Xu hướng hạ nhiệt giá năng lượng đang truyền dẫn trực tiếp vào chính sách nội địa. Tại Việt Nam, Bộ Xây dựng vừa ban hành văn bản yêu cầu kiểm tra việc kê khai giá cước của các doanh nghiệp vận tải đường bộ khi giá xăng E5 RON92 đã được điều chỉnh giảm hơn 2.300 đồng một lít từ ngày 5 tháng 11.

[speaking with emphasis] Chi phí xăng dầu vốn chiếm từ 40% đến 50% giá cước vận tải đường bộ, nhưng độ dính của giá dịch vụ vẫn giữ CPI lõi ở mặt bằng cao. Dù CPI tháng 10 của Việt Nam ở mức 5,09%, điểm tích cực là độ lan tỏa giá trong rổ hàng hóa đã giảm mạnh xuống 53,6%. Điều này xác nhận áp lực tăng giá không còn lan rộng trên toàn hệ thống mà tập trung vào các nhóm hàng hóa chiến lược.

[authoritative] Quay sang bức tranh thanh khoản hệ thống ngân hàng, số liệu mới công bố cho thấy tổng tiền gửi của 28 ngân hàng niêm yết tại Ngân hàng Nhà nước tính đến cuối tháng 9 đã giảm gần 113 nghìn tỷ đồng so với đầu năm, xuống còn hơn 552 nghìn tỷ đồng. Hai ngân hàng ghi nhận mức sụt giảm mạnh nhất là MB và LPBank, trong khi nhóm ngân hàng quốc doanh lớn như Vietcombank và BIDV lại chủ động gia tăng tiền gửi tại nhà điều hành.

[analytical] Việc rút bớt tiền gửi không kỳ hạn tại Ngân hàng Nhà nước cho thấy các ngân hàng thương mại cổ phần phải giải phóng lớp đệm thanh khoản cuối cùng để tài trợ cho đà tăng trưởng tín dụng. Diễn biến này giải thích vì sao mặt bằng lãi suất huy động 12 tháng bị đẩy lên vùng 6,3% đến 7,8% tại một số ngân hàng, tạo ra sự phân hóa rõ rệt với lãi suất liên ngân hàng ngắn hạn vốn vẫn được hỗ trợ quanh mốc 4,5%.

[thoughtful] Trong bối cảnh dư địa tiền tệ chịu ràng buộc bởi áp lực tỷ giá và thanh khoản, đòn bẩy tài khóa trở thành động lực trọng yếu. Tại phiên họp Quốc hội, các đại biểu đã bày tỏ sự sốt ruột trước tình trạng vốn ngân sách chờ giải ngân, khi tỷ lệ chuyển nguồn từ năm 2024 sang năm 2025 chiếm tới 67% tổng thực chi. Liệu năng lượng tài khóa có kịp bứt phá để hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng khi nguồn vốn ngân hàng đang phải căng mình cân đối?

[warmly] Sự phân hóa giữa lãi suất ngắn hạn và lãi suất kỳ hạn dài đòi hỏi nhà đầu tư phải đánh giá lại cấu trúc chi phí vốn của các doanh nghiệp trong danh mục. Quý vị có thể đặt câu hỏi cho Trợ lý Vega trên ứng dụng Wealth Up để phân tích mức độ nhạy cảm của từng cổ phiếu trước biến động thanh khoản hệ thống.