[calm] Tiếp nối câu hỏi về áp lực chi phí vốn toàn cầu ở tập trước, bức tranh vĩ mô thế giới vừa có một bước ngoặt rất lớn sau kết quả bầu cử giữa kỳ tại Mỹ. Việc Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả hai viện Quốc hội đã kích hoạt một làn sóng tái định giá tài sản trên diện rộng. Chỉ số Dow Jones vọt tăng hơn 1.500 điểm, nhưng giá dầu WTI lại thảm bại hơn 8%, rơi xuống sát mốc 88 đô la một thùng khi phe Dân chủ tuyên bố sẽ đẩy mạnh các biện pháp chấm dứt cuộc chiến với Iran.

[analytical] Cú sụp của giá dầu từ đỉnh 105 đô la tuần trước xuống 88 đô la chính là nút thắt giải tỏa áp lực lạm phát lớn nhất cho thị trường lúc này. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm ngay lập tức hạ nhiệt về 4,88%, kéo chỉ số đồng đô la Mỹ đi xuống và kích thích giá vàng vọt tăng hơn 3%, vượt mốc 4.060 đô la một ounce. Tuy nhiên, rủi ro lớn là thị trường đang vội vã định giá một thỏa thuận hòa bình, trong khi tồn kho nhiên liệu toàn cầu vẫn đang bị rút ròng rất mạnh.

[storytelling] Bên cạnh câu chuyện năng lượng, một cú sốc khác lại đến từ tâm điểm của làn sóng trí tuệ nhân tạo. Kỳ bầu cử vừa qua ghi nhận 44 trên 45 cuộc trưng cầu dân ý tại các địa phương ở Mỹ đã bỏ phiếu phản đối xây dựng các trung tâm dữ liệu mới do lo ngại về chi phí điện, nước và hạ tầng. Điều này khiến nhóm cổ phiếu hạ tầng trí tuệ nhân tạo như Nvidia hay Vertiv bị bán tháo mạnh, bất chấp việc UBS vừa nâng dự báo chi tiêu vốn trí tuệ nhân tạo toàn cầu lên 1.400 tỷ đô la vào năm 2027.

[thoughtful] Đây là một điểm mù rất đáng chú ý. Yếu tố cản trở chu kỳ đầu tư trí tuệ nhân tạo lúc này không còn nằm ở chính sách tiền tệ của Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ, mà đến từ sự chấp thuận của chính quyền địa phương. Khi chi phí điện năng trở thành bài toán dân sinh, các tập đoàn công nghệ sẽ phải tốn thêm rất nhiều chi phí tài khóa địa phương để mua sự đồng thuận, khiến hiệu quả đồng vốn chi tiêu bị suy giảm đáng kể.

[speaking with emphasis] Tại châu Á, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc cũng vừa có động thái can thiệp trực tiếp khi nâng tỷ lệ dự trữ bắt buộc bằng ngoại tệ của các ngân hàng từ 4% lên 6%. Kết hợp với việc ấn định tỷ giá trung tâm yếu hơn dự báo, Bắc Kinh đã lập tức cắt đứt đà tăng quá nóng của đồng nhân dân tệ, đẩy đồng tiền này xuống mức thấp nhất trong hai tuần quanh 6,68 nhân dân tệ đổi một đô la nhằm bảo vệ biên lợi nhuận cho các doanh nghiệp xuất khẩu.

[analytical] Sự hạ nhiệt đồng thời của giá dầu thế giới và áp lực tỷ giá khu vực đang tạo ra một cửa sổ thở rất quý giá cho vĩ mô Việt Nam. Mặc dù lạm phát bình quân 10 tháng của Việt Nam chạm mức 4,57%, vượt mục tiêu cả năm, nhưng độ lan tỏa lạm phát trong rổ hàng hóa đã giảm mạnh từ 93% xuống còn 53%. Lạm phát hiện tại mang tính chất cục bộ do năng lượng, nên đà giảm của giá dầu Brent sẽ lập tức tác động hạ bậc tới chỉ số giá tiêu dùng nội địa trong các tháng tới.

[serious] Để đón đầu đà hạ nhiệt này, Bộ Tài chính đã áp dụng giảm thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng về 0% và giảm 2% giá điện bán lẻ từ đầu tháng 11, dự kiến giúp chỉ số giá tiêu dùng tháng này giảm khoảng 0,5 điểm phần trăm. Song song đó, Ngân hàng Nhà nước vừa triển khai công cụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 182 ngày với quy mô 2 tỷ đô la, ước tính bơm ra khoảng 48.800 tỷ đồng nhằm hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống ngân hàng khi lãi suất liên ngân hàng qua đêm đã vọt lên 5,74%.

[reflective] Những động thái này cho thấy Ngân hàng Nhà nước đang chủ động bơm thanh khoản kỳ hạn dài để làm dịu mặt bằng lãi suất ngắn hạn. Dù vậy, các biện pháp giảm thuế phí hành chính đều có hạn sử dụng, còn đệm dự trữ ngoại hối hiện chỉ ở mức xấp xỉ 2,1 tháng nhập khẩu. Khi các dư địa hành chính khép lại vào đầu năm sau, sự bền vững của lạm phát toàn cầu mới là bài kiểm tra thực sự cho chi phí vốn trong nước. [authoritative] Trong một môi trường vĩ mô mà giá năng lượng biến động mạnh còn thanh khoản nội địa liên tục được điều tiết qua các công cụ kỳ hạn, danh mục của quý vị đã được kiểm tra sức chịu đựng trước các kịch bản lãi suất hay chưa? Hãy mở ứng dụng Wealth Up và trao đổi với Trợ lý Vega để tự rà soát ngay mức độ nhạy cảm tài sản của mình hôm nay.